Oszustwa bankowe

„Rażące niedbalstwo” – czy bank może tym uzasadnić odmowę zwrotu?

r.pr. Jacek Harasimowicz · 15 października 2026 · 4 min czytania

„Podał Pan dane do logowania oszustom, więc działał Pan z rażącym niedbalstwem” – to najczęstsze uzasadnienie odmowy zwrotu pieniędzy przez banki. Najnowsze orzecznictwo TSUE ogranicza jednak możliwość posługiwania się tym argumentem.

Skąd bierze się argument o rażącym niedbalstwie?

Ustawa o usługach płatniczych przewiduje, że klient odpowiada za nieautoryzowane transakcje w pełnej wysokości, jeżeli doprowadził do nich umyślnie albo w wyniku umyślnego lub rażącego niedbalstwa naruszenia swoich obowiązków (art. 46 ust. 3). Banki powołują się na ten przepis bardzo często – zwłaszcza gdy klient podał oszustom dane do logowania lub kody.

Opinia Rzecznika Generalnego TSUE (C-70/25)

W marcu 2026 r. Rzecznik Generalny TSUE w sprawie C-70/25 wskazał, że bank nie może odmówić zwrotu skradzionych środków w wyniku nieautoryzowanej transakcji, powołując się na rażące zaniedbanie polegające na podaniu danych do logowania oszustom.

Wyrok TSUE z 15 października 2026 r. (C-70/25)

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że:

• bank ma obowiązek zwrócić środki utracone wskutek nieautoryzowanej transakcji, co do zasady najpóźniej do końca następnego dnia roboczego od zgłoszenia,
• bank nie może odmówić niezwłocznego zwrotu pieniędzy tylko dlatego, że zarzuca klientowi rażące niedbalstwo,
• dopiero po zwrocie środków bank może dochodzić od klienta ich ponownej zapłaty, jeżeli wykaże podstawy jego odpowiedzialności.

Najpierw zwrot pieniędzy, później wyjaśnianie odpowiedzialności. Więcej: Wyrok TSUE: bank musi najpierw oddać pieniądze oszukanym.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.